Korzystanie z sieci znajomości

Korzystanie z sieci znajomości 

Badania nad bezrobociem wśród osób niepełnosprawnych najczęściej ujawniają dwa zjawiska. Pierwsze z nich to stopień bezrobocia kilkukrotnie wyższy niż wskaźnik dla ogółu populacji. Po drugie, niepełnosprawni są bardziej skłonni zwracać się do instytucji lub organizacji w celu uzyskania pomocy w poszukiwaniu pracy. Jeżeli założyć, że powyższe prawidłowości rzeczywiście mają miejsce, to zakładamy również istnienie ich powodów. W przypadku wyższego bezrobocia najprawdopodobniej wchodzi w grę wiele czynników, od wymagających pracodawców począwszy aż po niechęć do rezygnacji ze świadczeń wśród samych niepełnosprawnych. Natomiast w przypadku skłonności do korzystania z pomocy instytucji jedną z przyczyn jest na pewno fakt, że istnieje wiele organizacji i instytucji działających na rzecz osób niepełnosprawnych.

Oprócz powodów, warto też zastanowić się nad konsekwencjami wymienionych na wstępie prawidłowości, zwłaszcza tej dotyczącej instytucji. W pierwszej kolejności dojdziemy pewnie do wniosku, że w takiej sytuacji należy dążyć do jak największej podaży usług instytucjonalnych dla osób niepełnosprawnych poszukujących pracy, oraz do jak najwyższej jakości tych usług. Kolejnym wnioskiem może być zaplanowanie działań, które zaktywizują osoby niepełnosprawne poszukujące pracy, tak aby potrafiły sobie również radzić bez pomocy instytucji. Tak, aby nie doszło do przeciążenia instytucji, do których się zwracają.

Zamierzenia wielu organów wydają się uwzględniać obydwa te postulaty. Odpowiadając na potrzeby osób niepełnosprawnych poszukujących pracy, prowadzą w formie kursów działania skłaniające do samodzielności i aktywności w poszukiwaniu pracy, podobnych jak te przeznaczone dla ogółu bezrobotnych. Jedną z częściej propagowanych metod przez takie działania jest poszukiwanie pracy przez sieć znajomości, z ang. networking. Badania wskazują, że ta technika pozostaje najskuteczniejszą metodą poszukiwania pracy. Odnosi się to również do osób niepełnosprawnych.
Technika ta wykorzystuje proces naturalnych kontaktów międzyludzkich na płaszczyźnie zarówno towarzyskiej jak i oficjalnej, starając się uzupełnić je o treści związane z potrzebami osoby poszukującej pracy, jak na przykład zbieranie informacji o wolnych miejscach pracy, poszukiwanie polecenia do osób odpowiadających za zatrudnianie, prośby o sugestie w sprawie sposobów poszukiwania pracy. Proces taki jest o tyle naturalny, że nie wykracza poza ugruntowany między kulturowy schemat spotykania się, wymiany nowin, dyskutowania o wspólnych zainteresowaniach, przedstawiania aktualnych potrzeb i kłopotów oraz wzajemnego radzenia się.

Większość działań mających na celu naukę wykorzystywania tej techniki i uzupełniania o nią tradycyjnych metod poszukiwania pracy składa się z: przedstawienia osoby poszukującej pracy jako aktywnego uczestnika procesu inicjatora działań, nauki określenia wszystkich kontaktów z własnego kręgu, określenia działań, które można podjąć w stosunku do każdej z tych osób, włączania kolejnych osób do kręgu znajomości, planowania i przeprowadzania tzw. rozmów informacyjnych (informational interview). Prowadzone są też często programy zakładające dłuższe uczestnictwo i wzbogacone o dodatkowe elementy. Najczęściej są to: przegląd zasad sieci znajomości i korzyści z nich wynikających, ćwiczenie sposobów określania, wykorzystywania i rozbudowy sieci znajomości, tworzenia i porównywania indywidualnych planów działań, zwłaszcza uwzględniających specyfikę potrzeb osoby niepełnosprawnej.
Jakie są rezultaty działań nauczających korzystania z tej techniki? Okazuje się, że wiele rezultatów dotyczy zmiany opinii ich adresatów. Uczestnicy są zdania, że największe korzyści daje indywidualny sposób wykorzystywania i łączenia kilku metod poszukiwań pracy, przy czym sieć znajomości staje się dla nich kluczową metodą. Przekonują się również do prowadzenia rozmów informacyjnych, z reguły dzięki społecznemu dowodowi słuszności płynącemu z akceptacji tej techniki przez pozostałych uczestników.

Rzadko efektem jest znaczna rozbudowa kontaktów osobistych uczestników. Najczęstsza zmianą jest usystematyzowanie i intensyfikacja korzystania z dotychczasowej sieci „towarzyskiej” w celach poszukiwania pracy, a także przeniesienie tego sposobu kontaktów na bardziej oficjalne i dalsze znajomości, jak np. dawni nauczyciele, lekarze, fryzjerzy. Większość osób, zwłaszcza nieprzyzwyczajonych do uporządkowanych działań, nie korzysta z formułowanych i ćwiczonych planów działań. Jednak większość wykorzystuje te metodę do identyfikacji swoich indywidualnych potrzeb i sukcesywnie się do nich odwołuje się wraz z postępem kolejnych działań.
Natomiast stosunkowo niewielu uczestników jest w stanie znaleźć pracę w rezultacie powyższych działań. Jedną z ważniejszych opinii, której nabierają, jest traktowanie poszukiwania pracy jako długi, często nużący proces, który wymaga żmudnego planowania i zbierania informacji.
Podsumowując działania instytucji w kierunku rozwoju samodzielności, okazuje się więc, że rozwijają one umiejętności, podpowiadają wybór działań, zachęcają do ich realizacji, ale nie dają motywacji do podtrzymywania długotrwałego wysiłku. Ten „efekt jojo”, stawia w niekorzystnym świetle zwłaszcza decyzje o przeznaczaniu oraz większych środków na krótkie i intensywne działania. Tak, więc wnioski, jakie płyną z obserwacji uczestników i adresatów tych działań powinny skłaniać do ich uzupełnienia o:

- regularne krótkie spotkania poświęcone dyskusji działań podejmowanych przez uczestników, które pozwolą również podtrzyma ich poziom motywacji
- doradzanie i nadzorowanie oczekiwań uczestników dotyczących rezultatów ich własnych działań w celu łagodzenia rozczarowań brakiem szybkich efektów
- opracowanie planu wsparcia dla osoby poszukującej pracy w celu określenia jej słabszych stron i sposobów ich kompensacji

Każdy profesjonalista zajmujący się wspieraniem bezrobotnych niepełnosprawnych nie może zapominać, że w wyniku większości naszych działań ich adresaci przechodzą znaczną przemianę (w każdym razie powinni przechodzić, jeżeli zakładamy, że nasze działania są skuteczne...). Po pierwsze polega ona na przechodzeniu z roli biernej do czynnej w procesie poszukiwania pracy. Po drugie, w momencie uzyskania zatrudnienia wystąpią utrudnienia organizacyjne i medyczne, które mogą być odczuwane jako niespodziewane kłopoty. Po trzecie, niedawni bezrobotni muszą zaadaptować się do roli produktywnego pracownika i zapomnieć o postawie odbiorcy rozmaitych świadczeń i wparcia instytucjonalnego. Mimo, że pracę znajdują przede wszystkim osoby aktywne, nie należy zapominać o wsparciu ich adaptacji do pracy i jej poszukiwania.

Google Translate  ||  Zmień wielkość tekstu na witrynie  |  Zmień kontrast wyświetlania witryny

Google Plus - Stowarzyszenie Marfan Polska
Facebook - Grupa Forum Marfan Polska